به قلم :  پریسا   دوشنبه 10 مهر 1391   05:43 ب.ظ  

    روز مهر ماه مهر و جشن فرخ مهرگان                 مهرافزا ای نگار مهر چهر مهربان

       مهربانی کن به جشن مهرگان و روز مهر                مهربانی به، به روز مهر و جشن مهرگان

 

         ****        ****            ****          ****        ****         ****         ****     ***     

((جشن مهرگان))

 

دومین جشن بزرگ ملی – دینی ایرانیان "مهرگان" بود که در روز 10 مهر، روزی که نام روز و ماه یکی بود، جشن گرفته می شد و مانند نوروز سه جنبه نجومی ،تاریخی و  دینی داشت.

 

از نظر نجومی،مهرگان چند روز پس از اعتدال پاییزی جشن گرفته می شود ( اعتدال پاییزی اول مهر صورت می گیرد)و جشن برداشت محصولات کشاورزی است.

 

از نظرتاریخی،در این روز نیروی داد و راستی به سرکردگی کاوه آهنگر بر آرتش دروغ ستمگری آژی دهاک پیروز شد و فریدون به شاهی رسید.مبازره راستی و دروغ ، داد و ستم در ایران ریشه دینی دارد وهمه جشن های ملی هم به گونه ای این مبازره و پیروزی نهایی حق بر ناحق را نشان می دهد.ولی ، در تاریخ مهرگان این جنبه درخشندگی ویژه ای دارد.

ابوریحان بیرونی در کتاب آثارالباقیه می نویسد:

در روز "مهرگان"  فرشتگان به یاری کاوه آهنگر شتافتند و فریدن به تخت شاقی نشست و ضحاک را در کوه دماوند زندانی کرد و مردمان را از گزند او برهانید.

 

از نظر دین در فرهنگ ایرانی مهر یا میترا به معنای فروغ خورشید و مهر دوستی است.همچنین مهر نگهبان پیمان و هشداردهنده به پیمان شکنان است.جشن مهرگان همانند نوروز از فروغمند ترین نمود های فرهنگ ایرانی است.مهر یکی از خدایان پیش از زرتشت بود که پس از زرتشت به فرشته آفریده اهورا مزدا در آمد.روشنایی بی پایان خدایی یکی بوده اند.

 

         چون نور که از مهر جدا هست و جدا نیست                             عالم هم آیات خــــدا هست و خـــدا نیســــت

          مـــــا پرتو حقـــیم و هــــم اوییـم نـــه اوییـــم                            چون نور که از مهر جدا هست و جدا نیست

 

به روایتی تاجگذاری اردشیر بابکان هم مقارن باجشن مهرگان بود.بدون دو دلی، پادشاهان هخامنشی ، اشکانی ، ساسانی جشن مهرگان را بزرگ می داشتند.در روزگار ما به مناسبت آغاز سال تحصیلی و گشایش آموزشگاه ها در آغاز مهر،جشن مهرگان جشن فرهنگی اعلام شده بود.همچنین می توان آن را به عنوان جشن کشاورزان ، جشن ملی نگاهداشت.زرتشتیان ایران همیشه این جشن را با شکوه ویژه ای برگزار کرده و می کنند.



        *****************************************************************************

 


شعری از فردوسی: 

    

فریدون چو شد بر جهان کامکار                         ندانست جز خویشتن شهریار

        به رسم کیان تاج وتخت مهی                           بیاراست باکاخ شاهنشهی

        به روز خجسته سرمهر ماه                              بر سر برنهاد ان کیانی کلاه

        زمانه بی انده گشت از بدی                             گرفتند یکسر راه ایزدی 

        می روشن چهره شاه نو                                 جهان گشت روشن سر ماه نو

        بفرمود تا اتش افروختند                                   همه عنبر زعفران سوختند

        پرستید مهرگان دین اوست                              تن اسایی وخوردن ایین اوست

        کنون یادگار است از او ماه مهر                          بکوش وبرنج ایچ منمای چهر




طبقه بندی: فلسفه زرتشت،
برچسب ها: جشن مهرگان،