به قلم :  پریسا   چهارشنبه 21 اسفند 1392   04:06 ب.ظ  

 واحد زمان، سال  و همان طور که  که در بابل معمول بود آغاز سلطنت هر شاهی مبدا سال قرار می گرفت مثلا در سال چهاردهم سلطنت خشایارشا تاریخ های روی الواح گلی تخت جمشید همه به همین ترتیب است.سال از 12  ماه تشکیل می یافته که اسامی نه ماه آن پس از خواندن از کتیبه بیستون معلوم و سه ماه آن مجهول بود ولی پس از کشف و ترجمه الواح گلی کشف شده در تخت جمشید معلوم گردید.


بنا براین اسامی ماه های دوازده گانه و تطبیق آنها با ماه های فعلی طبق تحقیقات محققین به شرح زیر است:



1-آدوکئیش Adukanaisa اواخر زمستان و ماه اول بهار ( مطابق مارس و آوریل)


2- ثورواهر Thuravahara در حدود ماه اول ودوم بهار( آوریل و مه)


3-ثائی گارسی  Thaigarci در حدود ماه دوم سوم بهار( مه و ژوئن)


4-گرم پد  Garmapada اواخر بهار و آغاز تابستان ( ژوئن و ژوئیه)




                     http://rozup.ir/up/ms66/admin1/tools/vectorgif/EDAME/17.gif

5- درن باجی Darnabaji در حدود ماه اول و دوم تابستان( ژوئیه و اوت)


6- کارباشیا Kairbasi در حدود ماه دوم و سوم تابستان (اوت و سپتامبر)


7-باگایادی Bagaydi اواخر تابستان وآغاز پائیز(سپتامبرو اکتبر)


8- ورک زن Varkazana در حدود ماه اول و دوم پائیز(اکتبر ونوامبر)


9-آچی یادی Aciyadiya در حدود ماه دوم وسوم پائیز(نوامبر ودسامبر)


10-انامک Anamaka اواخر پائیز و آغاز زمستان(دسامبر و ژانویه)


11-سامیا Samia در حدود ماه اول ودوم زمستان ( ژانویه وفوریه)


12- ویخن Viyaxna در حدود ماه دوم وسوم زمستان ( فوریه و مارس)


 

سکه های هخامنشی و همچنین کتیبه های سنگی جز کتیبه بیستون فاقد تاریخ است

در ایران هخامنشی ابتدای سال از هنگام اعتدال خریفی شروع می شد و ماه با گیادی که مصادف با اول پائیز بوده نخستین ماه سال را تشکیل می داده و هم دراین ماه مراسم جشن مهرگان که مخصوص فرشته مهر ( میترا) و جشن برداشت محصول و عید کشاورزان و از بزرگترین اعیاد باستانی بوده است ، برگزار می گردیده.

جشن فروردینگان که جشن ارواح بوده در درجه دوم قرار داشته و محتمل است که در اثر مراوده با آشوری ها و بابلی ها ابتدای سال را از اول پائیز قرار داده باشند .

مارکورات معتقد است که این آغاز سال یعنی ازاول مهر ماه « باگیادی» در نزد قوم آریایی از قدیم الایام معمول بوده است و از کشورهای سامی نژاد اقتباس نگردیده است ولی کبیسه را شاید مادی ها از آشوری ها فراگرفته باشند. آشور و بابل نیز ابتدای سال خود را از پائیز می گرفتند و اقوام پیش از آنان سومریان همین رویه را داشتند.

احتمالی قوی داده اند که در زمان داریوش بزرگ به موازات اصلاحات اساسی و نظم جدیدی که در بسیاری از امور داد و در اثر تماس با مصر و آشور و بابل گاه شماری مصر اثری در گاه شماری ایران گذارده باشد.

 

توضیحات:

آدوکئیش Adukanaisa : از دو واژه ( آدو- کنی) هنگام کندن جو


ثورواهر Thuravahara: از دوکلمه ثورا – وهرا = بهار پرغرور


ثائی گارسی  Thaigarci: از دو کلمه (ثایگر- سی = چیدن سیر)

گرم پد  Garmapada : یعنی پای گرما


باگایادی Bagaydi: ماه نیایش یزدان( بگ – یادی = نیایش خدا)


ویخن Viyaxna: یعنی بدون یخ


برگرفته از کتاب داریوش بزرگ افتخارتاریخ - Dariush the great




طبقه بندی: هخامنشیان،
برچسب ها: نام ماه های هخامنشیان، ماه های ایرانی، باگیادی، دستگیری گئومات یاغی توسط داریوش، داریوش بزرگ، گرم پد، مارکورات،